Dünyanın çatısı Everest, zirvesine ulaşmak isteyen dağcılar için yalnızca fiziksel bir mücadele değil, ölümle yaşam arasındaki sınırın ortadan kalktığı bir coğrafya. 8 bin metrenin üzerinde başlayan ve dağcılar tarafından “Ölüm Bölgesi” olarak adlandırılan bölümde birkaç saat bile insan vücudu için ağır sonuçlar doğurabiliyor. Ancak bazı dağcılar, burada ölüme terk edildikten veya kaybolduktan sonra yeniden hayata dönmeyi başardı.
Bu insanların anlattıkları, Everest’in zirvesine ulaşmanın asıl mücadelenin yalnızca yarısı olduğunu gösteriyor. Everest’in Ölüm Bölgesi’nden sağ çıkanların hikâyeleri; oksijen eksikliği, aşırı soğuk, görme kaybı, bilinç bulanıklığı ve tükenen fiziksel gücün insanı ne kadar hızlı çaresiz bırakabileceğini ortaya koyuyor.
-
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~240₺
“Öldüğü” Ailesine Bildirildi, Ancak Sabah Kampa Geri Döndü
Everest’in en şaşırtıcı hayatta kalma hikâyelerinden biri Amerikalı dağcı ve hekim Beck Weathers’a ait. 1996 yılındaki Everest faciasında Weathers, zirveye yaklaşırken görme problemi yaşamaya başladı. Daha önce geçirdiği göz ameliyatının yüksek irtifada sorun yaratması nedeniyle neredeyse tamamen göremez hale gelen Weathers, bir süre geride kalmaya karar verdi. Diğer dağcıların zirveye ilerlemesinin ardından hava koşulları hızla kötüleşti.
10 Mayıs 1996 gecesi başlayan fırtına, Everest’in üst kesimlerini adeta yaşanamaz hale getirdi. Şiddetli rüzgâr, yoğun kar ve aşırı soğuk nedeniyle dağcılar dönüş yolunda büyük zorluk yaşadı. Weathers da Güney Kol çevresinde bilincini kaybetti.
Kurtarma ekibi onu hareketsiz halde bulduğunda hayatta kalma ihtimalinin olmadığını düşündü. Daha sonra Weathers’ın öldüğü ailesine bildirildi. Ama burada hikâyenin en inanılmaz bölümü başladı.
Weathers, saatler sonra bilincini yeniden kazandı. Vücudu ağır biçimde donmuş olmasına rağmen ayağa kalkmayı başardı ve kör halde kamp yönüne doğru ilerledi. Kampa ulaştığında arkadaşları onun geri döndüğünü görünce büyük şaşkınlık yaşadı. Ancak hayatta kalmanın bedeli çok ağırdı. Weathers ciddi donma yaraları nedeniyle sağ elini, sol elindeki parmaklarını ve burnunun bir bölümünü kaybetti.
“Ölüm Bölgesi” Neden Bu Kadar Tehlikeli?
Everest’te yaklaşık 8 bin metrenin üzerindeki irtifa, “Ölüm Bölgesi” olarak biliniyor. Burada atmosferdeki oksijen miktarı deniz seviyesine kıyasla son derece düşük.
Dağcıların vücutları bu koşullarda yeterli oksijeni almakta zorlanıyor. Yorgunluk hızla artıyor, karar verme yeteneği bozulabiliyor ve yüksek irtifaya bağlı hastalıklar ortaya çıkabiliyor.
Üstelik tehlike yalnızca oksijen eksikliği değil. Aşırı soğuk, şiddetli rüzgâr, görüş mesafesinin düşmesi ve saatlerce süren fiziksel efor bir araya geldiğinde deneyimli dağcılar bile ölümcül bir durumun içinde kalabiliyor.
Jon Krakauer’in 1996 faciasındaki deneyimi de bunu açıkça ortaya koydu. Krakauer, zirveye ulaştığında asıl mücadelenin henüz bitmediğini fark ettiğini anlattı. Ona göre birçok dağcı için en tehlikeli bölüm zirveye çıkmak değil, tükenmiş halde aşağı inmeye çalışmaktı.
Jon Krakauer: “Çoğu İnsan Dönüş Yolunda Ölüyor”
Gazeteci ve dağcı Jon Krakauer, 1996 Everest faciasının en önemli tanıklarından biriydi. Krakauer, Rob Hall liderliğindeki Adventure Consultants ekibiyle Everest’e tırmanıyordu. Zirveye ulaştıktan kısa süre sonra hava koşulları değişti ve iniş sırasında kaos başladı.
Krakauer’in oksijen tüpü bile dönüş sırasında tükendi. Hillary Step bölgesindeki yoğunluk nedeniyle uzun süre beklemek zorunda kaldı. Ardından fırtınanın içine girdi. Krakauer yıllar sonra o günü anlatırken, zirvede bulunmanın insana sahte bir güven hissi verebildiğini ve dağcıların dönüş yolunda son derece yorgun olduklarını vurguladı.
Onun açısından en ağır soru ise şuydu: Neden bazı insanlar ölürken kendisi hayatta kalmıştı? Krakauer daha sonra yaşananları sorgulamaya devam ettiğini ve hayatta kalmasını büyük ölçüde şansla ilişkilendirdiğini anlattı. Bu deneyim, daha sonra Into Thin Air adlı kitabına dönüştü ve 1996 Everest faciasının en çok bilinen birinci el anlatılarından biri haline geldi.
Lincoln Hall: “Ölü” Denildi, Ertesi Gün Konuşurken Bulundu
Everest’in Ölüm Bölgesi’nden sağ çıkan bir diğer isim ise Avustralyalı dağcı Lincoln Hall oldu. Hall’un hikâyesi 2006 yılında yaşandı. Zirve tırmanışının ardından Hall, yaklaşık 8.600-8.700 metre seviyelerinde ciddi bir sağlık sorunu yaşamaya başladı. Bilincinin bulanıklaşması ve davranışlarının değişmesi, yüksek irtifaya bağlı ciddi bir hastalık yaşadığını düşündürdü.
Sherpa rehberleri onu kurtarmaya çalıştı. Ancak saatler ilerledikçe hava karardı, oksijen kaynakları azaldı ve kurtarma ekibinin kendi hayatı da tehlikeye girmeye başladı.
Hall’un öldüğü düşünüldü ve ekip geri dönmek zorunda kaldı. Ertesi sabah ise inanılması güç bir manzara ortaya çıktı. Zirveye doğru ilerleyen başka bir ekip, Hall’u hâlâ hayatta buldu. Hall bilinçliydi.
Dahası, kendisini bulan dağcılarla iletişim kurabiliyordu. Daniel Mazur liderliğindeki ekip, zirve denemesini bırakıp Hall’un kurtarılmasına karar verdi. Hall daha sonra dağdan indirildi ve hayatta kaldı. Donma nedeniyle parmak uçlarının bir kısmını ve bir ayak parmağını kaybetti.
Kurtarma ekibinin verdiği karar, Everest tarihindeki en çarpıcı örneklerden biri olarak değerlendirildi. Çünkü zirve hâlâ oradaydı; ancak Hall’un yalnızca bir hayatı vardı.
Everest’te Birkaç Saat Neden Hayat Memat Meselesi?
Ölüm Bölgesi’nde zaman, dağcının aleyhine çalışıyor. Normal şartlarda vücudun toparlanması için gerekli olan dinlenme, burada her zaman mümkün değil. Dağcıların oksijen kaynaklarını dikkatli kullanması, hava koşullarını takip etmesi ve mümkün olduğunca hızlı şekilde daha düşük irtifaya ulaşması gerekiyor. Ancak Everest’te planlar birkaç dakika içinde değişebiliyor.
- Bir fırtına çıkabiliyor.
- Bir dağcı düşebiliyor.
- Bir oksijen tüpü bitebiliyor.
- Bir kişi bilinç kaybı yaşayabiliyor.
Ve bu koşullarda yardım etmek isteyen kişinin kendisi de ölümcül riskle karşı karşıya kalıyor. 1996 faciasında yaşananlar bunun en trajik örneklerinden biriydi. O gece Everest’te sekiz kişi hayatını kaybetti. Aralarında rehberler Rob Hall ve Scott Fischer de bulunuyordu.
Sağ Kurtulanların Hikâyelerindeki Ortak Nokta
Beck Weathers ile Lincoln Hall’un hikâyeleri birbirinden farklı olsa da dikkat çeken ortak bir nokta var: İkisi de insanların artık hayatta kalamayacağını düşündüğü anda yaşam mücadelesini sürdürdü.
Weathers, ağır hipotermi ve donma koşullarında bilincini yeniden kazanarak kampa ulaşmayı başardı. Hall ise bir gece boyunca dağda kaldıktan sonra ertesi gün kendisini bulan ekiple iletişim kurabildi. Bu hikâyeler aynı zamanda Everest’teki kurtarma operasyonlarının neden olağanüstü zor olduğunu da gösteriyor.
8 bin metrenin üzerinde yardım etmek, yalnızca yaralı kişiyi taşımak anlamına gelmiyor. Kurtarıcıların da oksijen eksikliği, soğuk, yorgunluk ve düşme riskiyle mücadele etmesi gerekiyor.
“Zirve Her Şey Değil”
Everest’ten sağ çıkanların anlattıkları, dağcılığın yalnızca zirveye ulaşma hedefinden ibaret olmadığını gösteriyor. 1996 faciasının tanığı Jon Krakauer’in yaşadıkları, zirvenin ardından verilen kararların ne kadar önemli olduğunu ortaya koyarken Beck Weathers’ın hikâyesi insan bedeninin sınırlarını gözler önüne serdi.
Lincoln Hall’un kurtarılması ise bazen zirveden vazgeçmenin en doğru karar olabileceğini gösterdi. Çünkü Everest’te zirveye ulaşmak başarı olarak görülse de dağcı için asıl hedef güvenli şekilde geri dönmek. Ve Ölüm Bölgesi’nden sağ çıkanların hikâyelerinin belki de en önemli mesajı tam olarak bu: Dağ orada kalıyor. İnsan hayatı ise tek.
1996 Everest Faciasında Ne Oldu?
10 Mayıs 1996’da Everest’in üst kesimlerinde başlayan kötü hava koşulları, zirveye çıkan ve geri dönmeye çalışan dağcıları ölümcül bir fırtınanın içinde bıraktı. Sekiz kişi hayatını kaybetti. Beck Weathers ise ölümün eşiğinden dönerek kampa ulaşmayı başardı.
Beck Weathers Nasıl Hayatta Kaldı?
Weathers, aşırı soğuk ve hipotermi nedeniyle bilincini kaybetti ve öldüğü düşünüldü. Ancak saatler sonra uyandı ve ağır donma yaralarına rağmen kampa doğru ilerledi. Daha sonra ciddi uzuv kayıpları yaşadı.
Lincoln Hall Nasıl Kurtarıldı?
Lincoln Hall, 2006’da Everest’in yüksek kesimlerinde ölüme terk edildiği düşünülen bir dağcıydı. Ertesi sabah başka bir ekip tarafından canlı bulundu ve kurtarma operasyonuyla dağdan indirildi.
Everest’in Ölüm Bölgesi Neden Tehlikeli?
8 bin metrenin üzerindeki aşırı irtifa, düşük oksijen, soğuk, rüzgâr, yorgunluk ve yüksek irtifa hastalıkları insanın fiziksel ve zihinsel kapasitesini ciddi biçimde sınırlar. Bu nedenle burada geçirilen süre mümkün olduğunca kısa tutulmaya çalışılır.
Bunlarda İlginizi Çekebilir
Önerilen Gönderiler
