Filipinler’in kavurucu sıcağında, susuzluk ve açlık içinde kilometrelerce yürümeye zorlanan binlerce asker… Yürüyemeyecek kadar güçsüz düşenler için ölüm tehdidi her an yanı başlarındaydı. Lester Tenney, bu cehennemden sağ çıktı. Ancak onun hayatta kalma mücadelesi, Bataan Ölüm Yürüyüşü sona erdiğinde bitmedi.
Savaşın Ortasında Bir Genç Asker
1941 yılının sonlarında, Pasifik’te savaşın gölgesi giderek büyüyordu. Amerika Birleşik Devletleri, Japonya’nın Pearl Harbor saldırısının ardından II. Dünya Savaşı’na girmişti. Filipinler’deki Amerikan ve Filipinli birlikler de Japon kuvvetlerinin saldırılarıyla karşı karşıyaydı.
-
. -
. -
. -
. -
. -
. -
.
-
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~50₺ -
KIZILAY~SMS~240₺
Bu askerlerden biri, 1920 doğumlu Lester Tenney’ddi. Tenney, Kasım 1940’ta Amerikan Ulusal Muhafızları’na katılmış ve eğitimini tamamladıktan sonra 192. Tank Taburu’nun bir üyesi olarak Filipinler’e gönderilmişti. Kasım 1941’de adalara ulaştığında, önündeki ayların hayatını sonsuza dek değiştireceğini bilmiyordu.
8 Aralık 1941’de, Japonya’nın Pearl Harbor saldırısından kısa süre sonra, Filipinler’deki Amerikan askeri tesisleri de saldırıya uğradı. Tenney, Clark Field hava üssüne yönelik bombardımanın ardından savaşın gerçekliğiyle yüzleşti.
Bundan sonra geçen aylar, askerler için giderek ağırlaşan bir hayatta kalma mücadelesine dönüştü. Japon kuvvetleri ilerlerken Amerikan ve Filipinli birlikler Bataan Yarımadası’na çekildi. İkmal sıkıntısı, hastalıklar, yetersiz beslenme ve sürekli saldırılar askerlerin direncini tüketiyordu. Bataan’daki savunma, aylar boyunca devam etti. Fakat Nisan 1942’ye gelindiğinde durum artık sürdürülemez hâle gelmişti.
Bataan Düştüğünde
9 Nisan 1942’de Bataan’daki Amerikan ve Filipinli birlikler teslim oldu. Bu teslimiyet, hayatta kalan askerler için savaşın sona ermesi anlamına gelmedi. Aksine, birçoğu için çok daha karanlık bir dönemin başlangıcıydı.
Japon kuvvetleri, on binlerce savaş esirini yarımadadan iç kesimlerdeki kamplara doğru yürümeye zorladı. Tarihe Bataan Ölüm Yürüyüşü adıyla geçen bu olayda, yaklaşık 65 mil, yani 105 kilometreye yaklaşan bir güzergâh boyunca esirler ağır koşullarda ilerletildi. Farklı kaynaklar toplam esir sayısını ve kayıpları farklı biçimlerde hesaplıyor; ancak yürüyüş sırasında ve sonrasında binlerce insanın hayatını kaybettiği biliniyor.
Askerlerin çoğu zaten haftalar süren çatışmaların ardından açlık, hastalık ve yorgunluk nedeniyle bitkin düşmüştü. Şimdi onlardan bir kez daha yürümeleri isteniyordu.
Yeterli yiyecek yoktu. Güvenli içme suyuna erişim son derece sınırlıydı. Yaralılar ve hastalar dinlenme imkânı bulamıyor, geride kalanlar dayak ve infaz tehdidiyle karşı karşıya kalıyordu.
Yürüyüş, sıradan bir askerî nakil değildi. Esirlerin maruz kaldığı sistematik şiddet, insanlık dışı muamele ve ağır yoksunluk nedeniyle binlerce kişinin yaşamını yitirdiği bir savaş suçları zinciriydi. Lester Tenney de bu korkunç yolculuktan sağ çıkmaya çalışan askerler arasındaydı.
Her Adımda Biraz Daha Tükenmek
Bataan Ölüm Yürüyüşü’nü anlamak için yalnızca mesafeyi bilmek yeterli değildir. 105 kilometre, sağlıklı bir insan için bile sıcak ve nemli koşullarda yorucu olabilir. Aylarca yetersiz beslenmiş, hastalıklarla mücadele eden ve fiziksel olarak tükenmiş bir savaş esiri içinse bu mesafe çok daha ağır bir sınava dönüşür.
Tenney’nin yıllar sonra aktarılan tanıklığı, yürüyüşün nasıl bir deneyim olduğunu ortaya koyuyordu. Onun anlatımında bu yolculuk, düzenli bir askerî yürüyüşten çok, bitkin bedenlerin güçlükle sürüklenmesiydi.
Esirler zaman zaman yiyecek ve su bulmakta zorlanıyordu. Yol kenarındaki Filipinli siviller, büyük tehlikeleri göze alarak mahkûmlara yardım etmeye çalışıyordu. Ancak bu yardımların fark edilmesi, hem esirler hem de siviller için ağır sonuçlar doğurabiliyordu.
Yürüyüş boyunca dayak, hastalık ve susuzluk günlük yaşamın bir parçası hâline gelmişti. Yere düşen ya da ilerleyemeyen mahkûmlar öldürülme riskiyle karşı karşıyaydı.
Böyle bir ortamda hayatta kalmak, yalnızca fiziksel güce bağlı değildi. İnsanların bedenleri tükenirken önlerinde devam etmekten başka seçenek kalmıyordu.Tenney, bu koşulların içinden sağ çıkmayı başardı. Ancak yürüyüşün sonunda onu bekleyen şey özgürlük değildi.
Ölüm Yürüyüşü Bitti, Esaret Devam Etti
Yürüyüşten sağ kurtulan askerler, esir kamplarına götürüldü. Burada da açlık, hastalık, yetersiz tıbbi bakım ve zorla çalıştırılma gibi ağır koşullar devam ediyordu. Lester Tenney, Japon esaretinde yaklaşık üç yıl geçirdi. Savaş esiriyken Mitsui Coal Mining Company için zorla çalıştırıldı.
Kömür madenlerinde çalışmak, zaten yıpranmış bedenini daha da zorlayan bir deneyimdi. Savaş esirleri, kendi iradeleri dışında ağır işlerde çalıştırılıyor ve çoğu zaman yeterli beslenme ya da dinlenme imkânından mahrum bırakılıyordu.
Tenney’nin yaşadıkları, Bataan’da başlayan felaketin tek bir yürüyüşle sınırlı olmadığını gösteriyordu. Ölüm Yürüyüşü’nü atlatmak, uzun süren esaret boyunca hayatta kalmanın yalnızca ilk aşamasıydı.
1945’te savaş sona erdiğinde Tenney özgürlüğüne kavuştu. Ancak yıllarca süren açlık, şiddet, zorla çalıştırılma ve ölüm korkusu, insanın geride bırakabileceği türden deneyimler değildi. Savaş bitmiş olsa da yaşananların hatırası onunla birlikte yaşamaya devam edecekti.
Hayata Yeniden Başlamak
Lester Tenney, savaşın ardından hayatını yeniden kurmak için eğitimine yöneldi. San Diego State University ve University of Southern California’da işletme alanında eğitim aldı. Daha sonra üniversitede işletme profesörü olarak çalıştı.
Bu yeni hayat, geçmişte yaşadığı acıların ortadan kalktığı anlamına gelmiyordu. Ancak Tenney, yaşadıklarını yalnızca kişisel bir anı olarak saklamadı. Savaş esirlerinin deneyimlerinin tanınması ve unutulmaması için de mücadele etti.
Japon esaretinde yaşanan kötü muameleye ilişkin resmî kabul ve özür taleplerini destekledi. Diğer savaş esirlerinin de seslerini duyurabilmeleri için çalıştı.
Bu çaba, tarihî olayların yalnızca askerî sonuçlardan ibaret olmadığını hatırlatıyordu. Savaşın gerçek bedeli, hayatta kalan insanların yaşamlarında, ailelerinde ve toplumların hafızasında da görülüyordu.
Tenney, yıllar boyunca II. Dünya Savaşı’nda yaşadıklarını anlattı. Ulusal II. Dünya Savaşı Müzesi’nde paylaşılan sözlü tarih tanıklığı, Bataan Ölüm Yürüyüşü’nün ve savaş esaretinin sonraki kuşaklara aktarılmasına katkı sağladı.
Unutulmaması Gereken Bir Tarih
Bataan Ölüm Yürüyüşü, yalnızca Amerikan askerlerinin yaşadığı bir trajedi değildi. Filipinli askerler ve siviller de bu dönemde büyük kayıplar verdi.
Özellikle Filipinli savaş esirleri, yürüyüşün ve esaret koşullarının yükünü orantısız biçimde taşıdı. Bu nedenle olayın tarihî anlatımı, Filipin halkının yaşadığı acıları da kapsamalıdır.
Bataan’da yaşananlar, savaş esirlerinin korunmasına ilişkin kuralların ve insan onurunun neden vazgeçilmez olduğunu gösteren tarihî örneklerden biridir.
Lester Tenney’nin yaşamı da bu büyük trajedinin içindeki bireysel bir hikâyeyi görünür kılar: Genç yaşta savaşa gönderilen bir asker, ölümcül bir yürüyüşten ve yıllarca süren esaretten sağ çıkmış, ardından eğitimine devam ederek hayatını yeniden kurmuştur.
- Bu hafta Standartlar Haftası
Belirli Gün ve Haftalar
Bunlarda İlginizi Çekebilir
Önerilen Gönderiler
for:
ALLAH rızası için. hedef yüz milyon salâvat. haydi BİSMİLLAH
824(✓)Okuduysan tıkla!... was saied till now!
for working salavat counter javascript is needed.
